عبقری، بزرگ‌آقا؛ باغ‌های بی‌برگی


باغ ۱۲۰۰۰ مترمربعی عبقری در منطقه ۲ تهران، محله سعادت آباد، موضوع مناقشه بنیاد مستضعفان، شهرداری و شورای شهر تهران شده، این باغ مدتی است به بوستان پدر تغییر نام یافته و درهای آن برای استفاده مردم باز شده اما هنوز در اینکه باغی که تا همین چند ماه پیش درختانش خشکیده بود، چگونه به شهرداری رسید تردیدهایی وجود دارد. اصل مناقشه چنین است؛ یکی می‌گوید برای خرید باغ و تبدیل آن به بوستان پول داده، دیگری می‌گوید واگذاری باغ به شکل تهاتر بوده و آن یکی اعلام می‌کند که نه پول، نه تهاتر، باغ باید رایگان در اختیار شهرداری قرار می‌گرفت. اما شروع رسانه‌ای شدن اختلاف بین بنیاد، شهرداری و شورای شهر به روز شنبه ۲۹ تیرماه مربوط می‌شود، در این روز پیروز حناچی، شهردار تهران در آیین افتتاح بوستان پدر، گفت: «تبدیل باغ عبقری به بوستان پدر با همکاری بنیاد مستضعفان انجام شده هر چند که برای تملک باغ‌های عبقری و وثوق‌الدوله در توافق با بنیاد، ۱۶۰ میلیارد تومان پرداخت شده است.» آنچه از این جمله استنباط می‌شود در واقع همکاری بنیاد مستضعفان با شهرداری نیست بلکه، این نهاد باغی را در ازای پول به شهرداری فروخته است. تا اینجا ماجرای یک معامله است و واکنش‌هایی که پس از حرف‌های حناچی درباره رقم معامله از سوی برخی اعضای شورای شهر عنوان شد ماجرای فروش باغ را پیچیده کرد.

 باغ خشک شده رایگان است

 یکشنبه ۳۰ تیرماه و درست یک روز پس از صحبت‌های حناچی درباره خرید باغ، محمد سالاری، رئیس کمیسیون شهرسازی و معماری شورای شهر تهران نسبت به فروش باغ عبقری از سوی بنیاد مستضعفان به شهرداری، در صحن شورا تذکر داد و گفت: «قرار نبود ما قیمت این باغ‌ها را به بنیاد پرداخت کنیم و در جلسه‌ای که با نمایندگان بنیاد مستضعفان برگزار شد، بنیاد هم این توافق را پذیرفت.»

 

محمد سالاری عضو شورای شهر در گفت‌وگو با سازندگی به نکته جالبی درباره نوع نگهداری باغ‌های تحت تملک بنیاد مستضعفان، اشاره می‌کند: «سال گذشته برای اولین بار از باغات شهر تهران بازدید کردم و طی آن متوجه شدم که درختان باغ‌های وثوق الدوله و عبقری خشک شده‌اند و در پیگیری‌هایی که داشتم مشخص شد شهرداری تقاضایی را برای آبیاری باغ‌ها عنوان کرده اما بنیاد با شهرداری همکاری نکرده است.»

 اگر فراموش نکرده باشید باغ وثوق‌الدوله، همان عمارت بزرگ آقا در مجموعه «شهرزاد» است که سالاری خبر از خشک شدن درخت هایش را می‌دهد.

 او می‌گوید: «نامه‌ای را به محمد سعیدی‌کیا، رئیس سابق بنیاد مستضعفان نوشتم و طی آن اعلام کردم که؛ بنیاد، نهادی حاکمیتی است و فلسفه وجودی‌اش در اختیار گذاشتن سرمایه برای رفع محرومیت‌هاست و اینکه نهادهای دولتی در باغ‌هایی با مقیاس بزرگ به مشکلات شهر اضافه کنند برخلاف منویات مقام معظم رهبری است زیرا ایشان اعلام کردند که درختان و باغ‌ها حفظ شوند و صراحتا فرمودند که نهادها فضاهای سبز را در اختیار شهر قرار دهند.» آنچه سالاری در ادامه گفت‌و‌گو درباره نوع واگذاری باغ‌ها از سوی بنیاد به شهرداری تهران، عنوان می‌کند نشان‌دهنده آن است که اگر توافق‌نامه‌ای بین شهرداری تهران و بنیاد مستضعفان برای در اختیار گذاشتن باغ امضا شده، شورای شهر از آن بی‌اطلاع است ضمن اینکه با صحبت‌هایی که در ابتدا برای واگذاری باغ‌ها به شکل رایگان شده، در تناقض است. رئیس کمیسیون شهرسازی و معماری شورای شهر تهران، به سازندگی می‌گوید: «چند روز بعد از تقاضایی که به بنیاد فرستادم، سعیدی کیا در صحن شورای شهر تهران حاضر شد و گزارشی از اقدامات بنیاد مستضعفان ارائه داد و قرار شد کارگروهی با موضوع باغ‌های تهران تشکیل شود و با پیگیری‌هایی که انجام دادیم، مقرر شد بنیاد در گام نخست دو باغ را در اختیار شهرداری قرار دهد و استنباط ما این بوده که این باغات به شکل رایگان به شهرداری تعلق می‌گیرد. اما سه هفته پیش در جلسه‌ای که نمایندگانی از شهرداری و بنیاد مستضعفان حضور داشته‌اند اشاره شده که باغ وثوق الدوله و عبقری به عنوان تهاتر و در ازای یکی از بدهی‌های بنیاد مستضعفان به شهرداری واگذار شده است. من به این موضوع اعتراض کرده و گفتم که مبنای درخواست معطوف به خرید نبوده است و سال گذشته طی تقاضایی که مطرح کردیم، به دنبال تقدیم باغ‌ها به شهرداری بودیم و نه اینکه بنیاد آنها را به این سازمان بفروشد.» سالاری ادامه می‌دهد: «گویا اعلام شده که از بنیاد مستضعفان برای این واگذاری تشکر شود و حناچی هم در مراسم افتتاحیه بوستان پدر با اینکه پول باغ را از سوی شهرداری پرداخت کرده از بنیاد تشکری را به جای آورده است اما من می‌گویم اگر قرار بود شهرداری این باغ را بخرد باید در جای دیگری که فقر سرانه فضای سبز وجود دارد، این پول را هزینه می‌کرد.»

 محمد سالاری در پایان خبر از رضایت شهرداری برای خرید باغ در ازای پول می‌دهد و می‌گوید: «شهرداری هم راضی است و پیش‌نویس واگذاری را با بنیاد تنظیم کرده است اما من که اعتراض کردم، قرار شد که بند فروش باغات، منتفی شده تا جلسه‌ای با این موضوع برگزار شود.»

 باغ در ازای پول و داستان مناقصه

 پیروز حناچی، شهردار تهران، شنبه ۲۹ تیرماه در آیین افتتاحیه بوستان پدر هم از بنیاد بابت همکاری‌اش با شهرداری نام می‌برد و هم از واژه «هر چند» استفاده می‌کند که نشان دهنده نارضایتی او از پول پرداخته شده به بنیاد مستضعفان است: «تبدیل باغ عبقری به بوستان پدر با همکاری بنیاد مستضعفان انجام شده «هر چند» که برای تملک باغ‌های عبقری و وثوق‌الدوله در توافق با بنیاد، ۱۶۰ میلیارد تومان پرداخت شده است.» او مشخص نکرد که برای هر باغ به تفکیک چه مبلغی داده شده و با توجه به هم اندازه بودن تقریبی هر دو باغ و تفاوتی که از نظر ارزش زمین در هر منطقه با هم دارند به نظر می‌رسد پول بیشتری در ازای باغ عبقری از جیب شهرداری به جیب بنیاد مستضعفان واریز شده است.

 در روایتی که حناچی آن را در جمع خبرنگاران عنوان کرده باغ‌های عبقری و وثوق الدوله در ازای پول به شهرداری واگذار شده‌اند و این در تناقض کامل با اظهاراتی است که سالاری کرده است.

 با توجه به اظهارات سالاری درباره رضایت شهرداری از خرید باغ‌ها اما با توجه به گفته‌های حناچی به نظر می‌رسد که شهرداری از واریز پول به حساب بنیاد برای خرید راضی نبوده است. آنچه مسلم است باغ عبقری بهمن ماه سال گذشته از سوی بنیاد مستضعفان در اختیار شهرداری قرار می‌گیرد و بر اساس آنچه در سایت سازمان بوستانها و فضای سبز شهر تهران منتشر شده این سازمان به مدت بسیار کوتاهی پس از تملک باغ و در تاریخ یک اسفند ۹۷ مناقصه‌ای برای واگذاری پروژه احداث باغ عبقری که بعدها به بوستان پدر تغییر نام داد برگزار می‌کند. در تماس خبرنگار سازندگی با سازمان بوستان‌ها و فضای سبز شهر تهران مشخص شد که در این مناقصه که مبلغ برآورد شده برای آن حدود ۳ میلیارد و سیصد میلیون تومان است در نهایت شرکت پیمانکاری پایه پنج رشته ساختمان و ابنیه با نام «ساتراپ پی سپهر» مناقصه را برنده می‌شود. با این حال شهرداری تهران اطلاعات بیشتری درباره مبلغ قرارداد به سازندگی ارائه نکرد.

 در بخش «د» شرایط متقاضی آگهی مناقصه‌ای که سازمان بوستان‌ها منتشر کرده دارا بودن حداقل رتبه ۳ ابنیه از سازمان برنامه و بودجه کشور و همچنین داشتن سابقه اجرای پروژه‌های مشابه الزامی است، شرکت «ساتراپ پی سپهر» رتبه ۵ را دارد و مناقصه را هم برنده می‌شود و شهرداری تهران ساخت بوستان را به این شرکت واگذار می‌کند.

 اما درنهایت این روایت کوتاه است. بنیاد مستضعفان باغ را فروخته و شهرداری در ازای مبلغی آن را خریداری کرده و پس از آن با برگزاری مناقصه نسبت به تبدیل آن به بوستان اقدام کرده است.

 زاویه دید مالک

 اواخر بهمن ماه سال گذشته مراسمی با عنوان تحویل دو باغ به شهرداری برگزار می‌شود و طی آن محمد سعیدی‌کیا از در اختیار داشتن ۱۵ باغ در تهران خبر می‌دهد و اعلام می‌کند که این باغ‌ها را به تدریج به شهرداری تحویل خواهد داد. او می‌گوید: «‌به‌دنبال اعلام آمادگی بنیاد مستضعفان برای کمک به حفظ باغات و برگزاری جلساتی بین نمایندگان این بنیاد و شهرداری تهران درخصوص چگونگی حفظ، احیا و امکان استفاده مردم از باغ‌های تحت مالکیت این نهاد انقلابی، باغ‌های مذکور در چارچوب تفاهم انجام شده با شهرداری در اختیار این نهاد قرار گرفت. باغ وثوق‌الدوله به متراژ دو هکتار و باغ عبقری به متراژ یک هکتار به شهرداری واگذار می‌شود.» در این مراسم اعلام می‌شود که باغ وثوق‌الدوله در منطقه ۱۴، محله پیروزی، خیابان نبرد واقع شده و در ازای واگذاری زمین در همان محدوده منطقه ۱۴ برای ساخت بیمارستان در اختیار شهرداری قرار می‌گیرد و قسمتی از باغ عبقری هم به شهرداری تهران تعلق می‌گیرد. در آن زمان صحبتی از واگذاری باغ عبقری در ازای پول و یا چیز دیگری نبوده است. با این حال گفته می‌شود که بنیاد مستضعفان این دو باغ را به شکل تهاتر واگذار کرده و از شهرداری خواسته تا در ازای تصاحب باغ‌ها تعهداتی به بنیاد داده شود. در همان مراسم تحویل، به صراحت اعلام می‌شود که باغ وثوق الدوله در ازای واگذاری زمینی برای ساخت بیمارستان داده می‌شود اما درباره ما‌به‌ازای باغ عبقری اظهار‌نظری از سوی بنیاد وجود ندارد.