* محمد سالاری

الزامات حج عزتمندانه


کارشکنی های دولت سعودی برای انجام مناسک حج ایرانی ها با وجود چند مرحله مذاکره و حسن نیت طرف ایرانی سرانجام به منتفی شدن برگزاری آن در سال پیش رو منجر شد.

ارزیابی ها نشان می دهد رفتار سعودی ها در ممانعت از حضور زایران ایرانی در مراسم حج تمتع امسال تماما جنبه سیاسی داشت و به نوعی آنها تلاش داشتند از این فریضه دینی به عنوان مستمسکی به منظور امتیازگیری از جمهوری اسلامی بهره برداری کنند.

در طول چند ماه گذشته ، طرف ایرانی با حسن نیت در مذاکرات مربوط به حج پیش رو وارد گفتگو با مقامات سعودی شد تا مسایل و مشکلات مربوط به حج 95 حل و فصل شود و اختلاف ها و تنش های سیاسی به دور از فریضه مقدس حج و از کانال های دیگری مورد بررسی قرار گیرد.

با این حال رفتار سعودی ها نشان داد که آنها اهل گفتگو و تعامل نیستند بطوریکه برای هئیت مذاکره کننده ایرانی به سختی ویزا صادر کردند و حتی با وجود پاسپورت سیاسی گروه مذاکره کننده، از آنها انگشت نگاری کرده و وسائل آنها را مورد تفتیش قرار دادند.

بازی سیاسی سعودی ها با مساله حج، به اینجاها ختم نشده است . آنها برای موجه جلوه دادن خود تفسیر متفاوتی از مذاکره با طرف ایرانی را ارائه کرده و خود را مبرا از کارشکنی های موجود نشان داده اند. پادشاهی سعودی با درپیش گرفتن سیاست تفرقه افکنانه مذهبی به طرز ناشیانه ای توپ را به زمین ایران انداخته و مدعی است که عدم همکاری طرف ایرانی باعث محروم شدن حجاج این کشور از مراسم معنوی امسال شد، این در حالی است که پیش شرط های غیر اصولی که وزارت حج سعودی برای زائران ایرانی تعیین کرده به طرز زیان باری برخلاف شان و حرمت حاجیان کشورمان است. از جمله این پیش شرط ها صدور روادید در کشور ثالث به خاطر غیر فعال بودن سفارت آنها در تهران است . عدم اجازه فرود به هیچ یک از هواپیماهای ایرانی و تخصیص حق جابجایی زایران کشورمان فقط با هواپیمای سعودی و بهانه تراشی در کیفیت برگزاری مراسم و تعیین شرط و شروط برای نحوه عبادت حاجیان ایران همچون ممنوعیت برگزاری مراسم دعا و نیایش به صورت دستجمعی ، قدغن بودن مراسم برائت از مشرکین و ممنوعیت توزیع جزوات بعثه از دیگر مانع تراشی های آنها می باشد.

در کنار همه این پیش شرط های ناروا ، مذاکره کنندگان کشورمان مساله امنیت جانی حجاج را مطرح کردند ،خواسته ای که با توجه سوء مدیریت و بی کفایتی مسوولان سعودی برگزاری حج که فاجعه تاسف بار منا را در سال گذشته رقم زد، بسیار عقلانی و فاقد انگیزه های سیاسی است. مسوولان سعودی به گونه ای رفتار می کردند که نشان می داد تمایلی برای پذیرش زایران ایرانی ندارند و تظاهر کردن آنها به مذاکره صرفا نمایشی سیاسی برای تبرئه کردن خود از سوء مدیریت ها و بی کفایتی در اداره حج به نظر می رسد.

با توجه به شرایط نا آرام منطقه و شکست سعودی ها از ایران در مذاکرات سیاسی در موضوع سوریه و حتی درگیری های نیابتی دو کشور، به نظر می رسد آنها سعی دارند در مساله حج ایران را تحت فشار قرار داده یا به نوعی به تسویه حساب سیاسی مبادرت کنند.

خوشبختانه در داخل کشور بر روی موضوع حج عزتمندانه اتفاق نظر وجود دارد و مراجع عظام و مسئولان کشور نیز بر روی این موضوع اتفاق نظر دارند ،چرا که در غیر این صورت، به دلیل بی مسئولیتی و ناتوانی سعودی ها در اداره کردن مناسک حج ، نبود تضمین کافی برای امنیت حجاج کشورمان ممکن است رخدادهای پیش بینی نشده ای را رقم بزند که طبعا در چنین شرایطی دولت سعودی هم از قبول مسئولیت هرگونه بی نظمی شانه خالی می کند. بنا بر این به نظر می رسد با توجه به اعلام بی نتیجه بودن مذاکره برای حج امسال به دلیل کارشکنی طرف سعودی بهتر است تا قبول همه شرایط منطقی ایران از سوی سران سعودی از قبول انجام حج در شرایط نامطمئن اجتناب کرده و بر طبق مصالح کشور و مقتضیات عزتمندانه حجاج کشورمان عمل کنیم.